O futbol sahalarında kırılmadık rekor bırakmadı. Sadece O'nu izlemek için savaşa bile ara verildi. Bir maçta hakem oyundan attığında ise sırf olay çıkmaması için maça geri alındı. Yetenekleri ile dünyayı fetheden "Siyah İnci" lakaplı Edson Arantes do Nascimento bir diğer ismi ile Pele ve okunmaya değer çok özel hikayesi.

Franz Beckenbauer , “Eğer mükemmel kelimesini kullanmak isterseniz, Pele neredeyse o kelimenin tam ortasındadır. O, futbol tarihinin gelmiş geçmiş en iyi oyuncusudur,” Almanların unutulmaz futbolcusu işte bu sözlerle özetliyor Pele’yi.

Amerika Birleşik Devletleri eski Dışişleri Bakanı Henry Kissinger in Pele hakkındaki düşünceleri, “Efsaneler yalnız yürürler, ama başardıkları ile birer masal kahramanı olurlar ve yaptıklarıyla da kalbimize ulaşırlar. Pele laflarımı tamamlayan bir kahramandır.”  

Herşey Brezilya’nın ufak köylerinden birinde başlıyor, Dico takma adını taşıyan genç, en çok sevdiği şeyi yani futbolu, mahalledeki her çocuktan daha iyi oynarken! Bir gün diğer çolcuklar O’nu Pele diye çağırmaya başlıyorlar. O, bu yeni ve Portekizce de bir anlamı olmayan takma adın nereden geldiğini bilmiyor ve beğenmiyor. Ama “Pele” takma adı ona bir kere yapışıyor ve bir daha peşini bırakmıyor.

1958 de insanlar televizyondan yayınlanan ilk Dünya Kupası nı izlerken, siyah beyaz ve iyi göstermeyen ekranlarda 17 yaşındaki sıska çocuğun, bir çok tecrübeli isim arasında yaptıklarına şahit olmaya başlıyorlar. Çelimsiz yapısıyla herkesin etrafında dairiler çizer, rakibi ters ayakta yere ekarte eder, birbirinden estetik çalımlarla ilerlerken sayısız defa görüntüleniyor. Ve ilk Dünya Kupası ndan sonra Pele artık unutulmamak kaydıyla hafızalara kazınıyor.

22 yıllık futbol kariyerinde 1.281 gol kaydetti. Pele adı öyle bir hal aldı ki dönemin insanları görmeden de hakkında söylenen herşeye inanmaya başladı. O’nun fanatikleri O nereye giderse O’nunla seyahat etti.19 Kasım 1969’da 1.000. kez rakip fileleri havalandırırken Brezilya’nın tamamında kutlamalar yapıldı.

Edson Arantes do Nascimento 23 Ekim 1940’da Dondinho ve Dona Celeste’nin çocukları olarak, oldukça fakir bir bölge olan Tres Coracoes kasabasında Brezilya’nın güneydoğusundaki Minas Gerais eyaletinde doğdu. Pele’nin babası yerel ama profesyonel bir futbolcuydu. Ayrıca bir maçta kafasıyla 5 gol attığı da kayıtlarda yer alan bir yetenekti.

Pele ise iyi bir futbolcu olduğunu Bauru Athletic Club da göstermeye başladı. Yetenekleri Dünya Kupası’nda oynamış olan eski yıldızlardan Valdemar de Brito tarafından farkına varıldı. O da bu genci Santos a götürdü. O dönemde Brezilya’nın orta sınıf takımlarından olan Santos, Pele li kadrosuyla Brezilya devlerinden biri olmanın neye benzediğini öğrenmeye başladı. Pele Santos taki ilk tam sezonunda gol kralı olurken rakiplere 32 gol kaydetti. Kısa süre sonra da bu genç adam henüz 17 yaşındayken 1958 Dünya Kupası için Brezilya Milli Takımı’nın kadrosuna alındı.

Pele İsveç’teki turnuvada ilk iki maçı dizindeki sakatlık sebebiyle kaçırdı. Ama kaybettiği zamanı çeyrek finalde maçı kazandıran golü kaydederek telafi etti ve yarı finalde de hat-trick yaptı. Finalde de iki gol kaydeden Pele bir anda kendisini takım arkadaşlarının omuzlarında bulurken, ülkesinin kazandığı ilk Jules Rimet Kupası’nı havaya kaldırdı.

Brezilyalı yazar Nelson Rodrigues Pele için “Kral” dedi. Gazeteci Joao Luiz de Albuquerque Pele gerçeğini anlatırken, “O tünelin ucundaki ışıktı. Bütün fakirler, “Hey bu adam yaptı, başardı, ben de başarabilirim” dedi. O Brezilya’nın tamamını arkasında sürüklemeyi başardı” ifadelerini kullandı.

Futbol Kralı’na Avrupa’dan gelen her teklif yeni bir rekordu. Özellikle İtalyan devi Inter’in o dönem kimsenin cesaret dahi edemediği milyonlarca doları Pele için hazırladığını açıklaması, herkesi “Pele gidecek” diye korkutuyordu. Ama Pele kaldı ve Brezilya Başkanı Janio Quadros da Pele’yi “Ulusal Hazine” olarak ilan etti.

Yeniden yapılanan Santos da Pele ve diğer yeni oyuncuları sayesinde hızla yükselişe geçerken, uluslararası arenada “Futbolun Harlemi” takma adıyla anılmaya başladı. Santos’da yapılan ödemelerin yarısı Pele’ye giderken O da Dünya’nın En Çok Kazanan futbolcusu oldu.

1960 larda Santos ile harikalar yaratan Pele, 1962 ve 1966 Dünya Kupaları’nda zor anlar yaşadı. 1962 de sakatlıklarla boğuşan Pele Meksika yı 2-0 yendikleri maçta golünü kaydetti ve bir de asist yaptı ama Çekoslovakya maçında uzun mesafeden şut çekerken sakatlandı ve turnuvayı da o şekilde tamamladı. Pele’nin yedeği olarak Amarildo takımda kendine yer bulurken Amarildo ve Garrincha’nın performansları ile Brezilya ikinci kez Dünya Kupası’nın kazanmayı başardı.

Pele 1966 Dünya Kupası’nda yeninden sahne aldı ama Brezilya’nın peşe peşe üçüncü Dünya Kupası’nı kazanarak beklenmeyeni yapma hayalleri Pele’nin sakatlığına takıldı ve Portekiz maçında aldığı darbelerin ardından turnuvayı yarım bırakmak zorunda kaldı. Pele ülkesinin 3. Dünya Kupası’nı kazanmasını o sene sağlayamadı ama 3 Dünya Kupası’nda da gol kaydeden ilk isim oldu. Brezilya o sene 3 maçından 2’sini kaybederek halay kırıklığı yaşadı.

Meksika’daki 1970 Dünya Kupası ise, Pele ve Brezilya için farklı bir hikaye oldu. Pele’nin yetenekleri zaman zaman sorgulanırken, “Bir Dünya Kupası’nda da tekme yemeden devam edebilmek istiyorum. O zaman beni sorgulayabilirsiniz” açıklaması ile rakiplerine ve onu eleştirenlere serzenişte bulundu. Ama “Futbolun Kralı” 3 haftalık turnuva da, 4 gol kaydetti ve 6 da asist yaptı. Brezilya final maçında İtalya’yı 4-1 yenerken Pele’nin kaydettiği ilk gol ülkesinin Dünya Kupası’ndaki 100. golü oldu. Bir süre sonra final maçında Pele’yi savunan Tarcisio Burgnich bir açıklama yaptı, “Maçtan önce kendime şunu dedim, “O da bizler gibi etten ve kemikten biri” ama yanılmışım.” Evet Pele üç Dünya Kupası kazanan ilk isim olurken, Brezilya da Jules Rimet Kupası’nın ebedi sahibi olmayı başardı.

1974’te “Siyah İnci” lakaplı futbolcu Santos ile son maçına çıktı. Futbolu bırakmayı planlayan Pele yaptığı kötü bir iş anlaşmasından dolayı 1 milyon dolarlık bir borca girdi ve bir süre daha sahada kalmaya karar verdi. Tabi bu durumdan sonra, Avrupa’nın devleri yine atağa geçtiler ama o Kuzey Amerika Ligi’ni tercih etti ve Amerika’ya futbolu sevdirmek adına New York Cosmos’a transfer oldu. Cosmos Müdürü Clive Toye, Pele’nin neden Cosmos’u tercih ettiğini açıklamasının sonuna sakladı, “O’na İspanya’ya gitme, İtalya’ya gitme, oralarda sadece şampiyonluk kupası kazanırsın ama buraya gelirsen bir ülkeyi kazanırsın.” Ve 1975’te Pele 3 yıllığına 2.8 milyon dolarlık bir anlaşma ile Cosmos’a transfer oldu. O’nun bu lige gelmesiyle taraftar sayısında 1975 ile 1977 yılları arasında yaklaşık %80’lik bir artış oldu.

1977’de Cosmos’u lig şampiyonluğuna taşıyan Pele son maçını da o sene bir ülkeyi kazanmış olmanın verdiği gururla oynadı. Giants Stadyumu’ndaki kasvetli günde, Pele bir 45 dakikayı Cosmos ile diğer 45 dakikayı da Santos formasıyla tamamladı ve son golünü de kaydetti.Brezilya gazetelerinden birinde çıkan manşet, atmosferi açıklamak için fazlasıyla yeterliydi, “Gökyüzü dahi dayanamadı ve ağladı.”

Pele profesyonel futboldan emekli olduktan sonra atlet olduğu zamanki enerjisini bu sefer de futbol elçisi olarak kullanmaya başladı. Yayınlara katıldı, köşe yazıları yazdı, Coca Cola, Master Card ve Viagra’nın projelerinde yer aldı. Hatta 1994’de Brezilya’nın Spor Bakanı olarak politikaya dahi karıştı. Pele futbolu bırakalı 30 yıl olmasına rağmen, O hala bir ülkeye gittiğinde caddeler tıkanıyor ve sokaklar “Kral” için yeterli olmuyor, ya da katıldığı bir yayın istisnasız bir şekilde reyting rekorlarını kırıyor.

Pele ile ilgili Kısa Notlar 

 - Pele 1956’da 15 yaşındayken ilk kontratını Santos ile imzaladı. Aylık 10 dolara...

 - Pele ilk kazandığı parayla annesine gazla çalışan bir fırın aldı, annesi Pele’ye çok teşekkür etti ama herkese bu fırını kullanamadıklarını bir sır olarak saklamalarını söyledi. Çünkü bulundukları bölgeye gaz hizmeti çok sonraları gelecekti.

 - 1959’da Pele kendi rekorunu kırarak bir sezonda 129 gol kaydetti.

 - 5 Mart 1961’de Pele “Gollerin Golü’nü” kaydetti, topu kendi ceza sahasında alan “Siyan İnci” bütün Fluminense takımını tek tek çalımladı ve hiç pas vermeden girdiği Flumimnense ceza sahasında golünü de kaydetti. Bu golün ardından yapılan özel plaket Pele’yi onurlandırmak amacıyla Rio de Janeiro’daki tarihi Maracana Stadyumu’nun girişine asıldı.

 - Pele, Santos’u iki kez 1962 ve 1963 te FIFA Kıtalararası Kulüpler Şampiyonası’na taşıdı. 1962 deki finalde Portekiz ekibi Benfica’yı 5-2 yenen Santos’ta Pele hat-trick yaptı.

 - 1966’da Pele, Rose Cholby ile evlendi, ikili 1978’de boşandı, üç çocukları bulunuyor.

 - 1969 da Kolombiya da yapılan maçta Pele hakemle girdiği tartışmanın ardından oyundan atıldı. Ancak Pele oyuna hemen geri alındı çünkü polis olayların çıkmasından korkmuştu.

 - Pele 6 kez bir maçta 5’er gol kaydetti. 30 maçta da 4’er gol kaydeden “Siyah İnci” tam 92 maçta da hat-trick yaptı.

 - Pele 1994’te yeniden evlendi ve eşi Assiria Seixas Lemeos ile birlikte Joshua adından erkek ve Celeste adında kız ikizleri oldu.

 - Pele’nin evlilik dışında da iki kızı bulunuyor.

 - 1994-1998 yıllarında Brezilya Spor Bakanlığı nı üstlenen Pele, Pele Kuralı’nı hayata geçirmeye çalıştı ve Brezilyalı oyuncuların haklarını koruyan bu yasa 2001’de yürürlüğe girdi.

 - 1999’da Uluslararası Olimpiyat Komitesi, hiçbir Olimpiyat’ta yer almamış olmasına rağmen Pele’yi “Yüzyılın Atleti” seçti.

 - Fransa’nın ünlü spor dergidi L'Equipe de Pele’yi “Yüzyılın Spor adamı” seçti.

 - Pele'nin çocuklarından Edinho babasının ayak izlerini takip etti ve Santos kulübün de profesyonel olarak futbol oynadı ama tek bir farkla, Edinho kaleciydi.

 - Nijerya’da sadece O’nun futbolunu izleyebilmek için Biafra ile yapılan savaşta iki günlük ateşkes ilan edildi.

 - İran Şahı sadece 2 dakika konuşabilmek için üç saat Pele’yi havaalanında bekledi.

 - 1970’lerde yapılan bir ankette Pele’nin adı Avrupa’nın en çok tanınan markaları listesinde sadece Coca Cola’nın arkasında kalarak ikinci sırada yer aldı.

Tüm Yazılar..